ومنفعل گردد ، بخلاف دروغ كه در آن هميشه بيم آن باشد قطع نظر از وزر ووبال آن ، وممكن است كه « نجعه » بضمّ نون بمعنى راحت نباشد بلكه بفتح نون بمعنى اثر كردن باشد ومراد اين باشد كه سخن راست را اثرى باشد در شنونده كه دروغ را آن اثر نباشد واين بحسب لفظ با « صرعة » أوفق است . 7323 للنفوس حمام « 1 » . از براي نفسها مرگى باشد ، يعنى هيچ نفسي را چارهء از آن نيست ، پس بايد كه در تهيه وتدارك آن باشند . 7324 للظالم انتقام . از براي ستمگر انتقامى باشد ، يعنى البتة انتقام ستم أو از أو كشيده شود در دنيا يا آخرت يا هر دو . 7325 للطالب البالغ لذّة الادراك . از براي طلب كنندهء رسنده لذّت دريافتن است ، يعنى هرگاه كسى چيزى را طلب كند وبرسد بآن لذّت دريافت آنرا دريابد . 7326 للخائب الآئس مضض الهلاك . از براي محروم نوميد درد هلاكت است ، يعنى هرگاه كسى طلب چيزى كند ومحروم ونوميد گردد از آن ، دريابد أو ألم ودردى مانند ألم ودرد هلاكت ، ودور نيست كه غرض از اين دو فقره هرگاه با هم فرموده باشند وهر يك در مقامي خاصّ نباشد اين باشد كه : كسى كه طلب بهشت ونعمتهاى آن كند بايد كه كمال سعى واهتمام كند در آن تا اين كه لذّت دريافت چنين مطلبي كه بالاترين همهء

--> ( 1 ) در أقرب الموارد گفته : « الحمام بالكسر قضاء الموت وقدره » در منتهى الإرب گفته : « حمام ككتاب قضا وقدر مرگ » .